Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta)

Met de komst van de Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta), verandert de regelgeving voor de uitleenmarkt ingrijpend om kwetsbare werknemers beter te beschermen. Dit nieuwe stelsel verplicht uitleners om een officiële toelating van de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid te verkrijgen voordat zij personeel ter beschikking mogen stellen. De Wtta geeft hiernaast de Belastingdienst meer mogelijkheden om inleners en doorleners aansprakelijk te houden voor niet afgedragen belastingen en premies.

Toelatingseisen uitleners

Om deze toelating te bemachtigen, moeten uitleners aan strikte eisen voldoen, waaronder het overleggen van een Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) voor zowel de rechtspersoon als de bestuurders. Een cruciaal onderdeel van het stelsel is de financiële zekerheidstelling in de vorm van een waarborgsom van €100.000, waarbij voor starters een gereduceerd bedrag van €50.000 geldt. Daarnaast worden ondernemingen periodiek getoetst door geaccrediteerde inspectie-instellingen op een breed normenkader dat zaken omvat zoals de juiste afdracht van belastingen, betaling van het wettelijk minimumloon en naleving van de inlenersbeloning. Indien een uitlener ook huisvesting aanbiedt, moet deze bovendien voldoen aan specifieke certificeringseisen of worden aangeboden door een woningcorporatie.

Inleners

Voor inleners brengt de Wtta eveneens aanzienlijke verantwoordelijkheden met zich mee, aangezien er een strikt inleenverbod geldt voor personeel van niet-toegelaten uitleners. Inleners zijn verplicht om via een openbaar register zelf te controleren of hun zakelijke partners over de juiste toelating beschikken. Deze verantwoordelijkheid strekt zich uit over de gehele keten; in een doorleenconstructie kan de eindinlener namelijk beboet worden als de oorspronkelijke formele werkgever niet is toegelaten, ongeacht de status van de directe tussenpersoon. Verder dienen inleners in hun administratie nauwkeurig vast te leggen welke werknemers via welke uitlener werkzaam zijn en moeten zij wettelijk meewerken aan inspecties die de juiste beloning van arbeidskrachten controleren.

Uitzonderingssituaties

Er bestaan echter specifieke situaties waarin de toelatingsplicht niet van toepassing is, zoals bij collegiale uitleen, waarbij incidenteel personeel wordt uitgeleend zonder winstoogmerk tegen maximaal de loonkosten plus een kleine opslag. Ook het uitlenen van personeel binnen hetzelfde concern, de zogenaamde intra-concernuitlening, is vrijgesteld van de toelatingsplicht. Bedrijven die uitleen slechts als nevenactiviteit hebben, kunnen onder strikte voorwaarden een ontheffing aanvragen bij de Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt, mits de uitleenomzet minder dan 10% van de totale omzet bedraagt en niet boven de € 2,5 miljoen per jaar uitkomt. Voor gevestigde, betrouwbare uitleners die al vier jaar actief zijn en een schone fiscale verklaring kunnen overleggen, bestaat bovendien de mogelijkheid om vrijgesteld te worden van de verplichte waarborgsom.

Inleners- en doorlenersaansprakelijkheid voor 35% van de factuursom

Met de komst van de Wtta wijzigt de systematiek van de inleners‑ en doorlenersaansprakelijkheid ingrijpend. Onder het huidige recht moet de Belastingdienst bij een aansprakelijkstelling eerst onderzoeken of sprake is van uitlening of aanneming van werk. Dat verandert zodra de Wtta in werking treedt.

Vanaf dat moment mag de Belastingdienst er zonder aanvullend onderzoek van uitgaan dat een onderneming die is ingeschreven in het openbare Wtta‑register een uitzendonderneming (uitlener) is. Op basis van deze registratie kan de Belastingdienst dus direct de inlenersaansprakelijkheid toepassen.

Daarnaast wordt ook de omvang van de aansprakelijkheid gestroomlijnd. De Belastingdienst kan de inlener en doorlener aansprakelijk stellen voor maximaal 35% van de factuursom, zonder nader onderzoek naar de daadwerkelijk onbetaald gebleven belastingschuld. Dit percentage mag als vaste grondslag worden gebruikt.

Vrijwaring via het gebruik van een g-rekening blijft onder voorwaarden mogelijk. Vrijwaring van aansprakelijkheid via de g-rekening is alleen mogelijk als de uitlener NEN-gecertificeerd is en het juiste percentage op de g-rekening wordt gestort. Controleer deze voorwaarden zorgvuldig. Onder de Wtta worden de administratieve verplichtingen voor vrijwaring zwaarder. Denk aan structurele registerchecks, identiteits- en vergunningcontroles, een sluitende urenregistratie en duidelijke contractuele afspraken. Daarnaast omvat de administratieplicht onder meer het vastleggen van alle inleenrelaties en identiteitsgegevens.

Planning

De Wtta treedt op dit moment formeel in werking op 1 januari 2027 en vanaf 1 januari 2028 begint de handhaving. Om toegang te krijgen tot de overgangsregeling is moet er een aanvraag ingediend worden tussen 1 november en 31 december 2026. In 2027 moeten uitleners zich officieel aanmelden voor toelating tot de Wtta.

Contact

Meer weten? Neem contact op met onze fiscale afdeling via de website.